Sektor venture capital (VC) wciąż oczekuje publicznego wsparcia, w szczególności finansowego. Pieniędzy brakuje na różnych etapach wzrostu biznesów – od wczesnego budowania nowych rozwiązań po etap growth (intensywne skalowanie i ekspansja). Dopływ pieniędzy na inwestycje w technologiczne spółki zapewni ogłoszony w ostatnich miesiącach program Future Tech Poland.
Wehikuł Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK) i Europejskiego Funduszu Inwestycyjnego (EFI), utworzony w ramach inicjatywy Innovate Poland, podpisał umowy inwestycyjne. Dokapitalizował trzy polskie podmioty. Są to: fundusz growth Cogito Fund II oraz fundusze venture capital Expeditions Fund II i Balnord Fund I. Wszystkie działają na rynku już od lat i są mocno osadzone na lokalnym rynku.
Akcent na inwestycje w obronność i dual use
Do trzech powyższych funduszy z Future Tech Poland popłynie łącznie 365 mln zł (85 mln euro). Za ich pośrednictwem pieniądze trafią na rozwój firm i technologii. Mocno reprezentowane będą takie obszary, jak obronność, dual use (podwójnego zastosowania), spacetech, enterprise software, fintech , a także medtech. Mirosław Czekaj, prezes BGK, podczas prezentacji funduszy zaznaczył, że inwestowanie w spółki technologiczne przynosi korzyści nie tylko inwestorom. Innowacyjne firmy zwiększją konkurencyjność Polski i Europy. Zyskuje zatem całe społeczeństwo. Zapowiedział przy tym, że niebawem BGK i EFI ogłoszą kolejne fundusze, które dołączą do rodziny Future Tech Poland. Łączna pula pieniędzy publicznych w tymże programie wynosi 1,5 mld zł.
– To element programu Innovate Poland, którego założeniem jest wsparcie nowoczesnych i innowacyjnych przedsiębiorstw. Powstał jako odpowiedź na lukę kapitałową na rynku funduszy VC, która hamuje rozwój dynamicznych spółek technologicznych. Zakładamy, że kapitał, który uruchomimy dzięki Future Tech Poland, czyli nawet 5 mld zł, trafi do 150-200 innowacyjnych firm – mówi Mirosław Czekaj.
Dopływ wyczekiwanego na rynku kapitału
Patrick Gresko, przedstawiciel EFI, podkreślił, że Future Tech Poland przechodzi od zapowiedzi do realizacji.
– Trzy inwestycje, trzy zespoły zarządzające, trzy konkretne zobowiązania na rzecz technologicznej przyszłości Polski – mówi Patrick Gresko.
Future Tech Poland to bardzo ważny sygnał dla rynku – szczególnie w obecnym momencie cyklu inwestycyjnego. Polski ekosystem VC potrzebuje dziś kapitału bardziej niż kiedykolwiek. Ma jednocześnie coraz większą zdolność do jego efektywnego wykorzystania. Dlatego z dużym optymizmem obserwujemy tempo uruchamiania funduszy z tej inicjatywy.
Pogram ma za zadanie wnieść kilka istotnych wartości. Po pierwsze – zwiększenie dostępności finansowania na późniejszych etapach rozwoju spółek technologicznych, co w Polsce nadal pozostaje wyzwaniem. Po drugie – wzmocnienie relacji z Europejskim Funduszem Inwestycyjnym (EFI). Wreszcie po trzecie – efekt katalityczny dla kapitału prywatnego, który w obecnym otoczeniu makroekonomicznym pozostaje bardziej selektywny. I jak widać, zaczyna to zadanie realizować.
Bezpośrednie zaangażowanie EFI w nowej formule, bo sama instytucja jest obecna na polskim rynku od lat, ma szczególne znaczenie. Liczymy, że w ślad za tym instrumentem dodatkowe fundusze, m.in. z ogłoszonego właśnie funduszu funduszy EFI (15 mld euro), będą alokowane w Polsce i regionie. Jestem przekonana, że w tym kontekście Future Tech Poland może pełnić rolę komplementarną, wzmacniając lokalny rynek i zwiększając jego zdolność do absorpcji kapitału. Kluczowe będzie tu utrzymanie ciągłości programu oraz dostępu do kapitału, a także budowanie długoterminowych relacji z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym.
Szanse to przede wszystkim zwiększenie skali rynku, poprawa dostępu do kapitału wzrostowego. Program może wzmocnić pozycję Polski jako regionalnego hubu technologicznego i pomóc w budowie niezależności technologicznej. Istotnym elementem będzie także uruchomienie pierwszych “commitmentów” w ramach inicjatywy Innovate Poland oraz towarzyszące temu zmiany prawne, w szczególności dotyczące zaangażowania funduszy emerytalnych w klasę aktywów PE/VC i private debt.
Finansowanie dla bardziej dojrzałych technologii
W grupie pierwszych funduszy wytypowanych do finansowania znalazł się Cogito Fund II. Otrzymał 30 mln euro. Fundusz growth capital realizuje inwestycje na poziomie rund B i wyższych. Na celownik bierze bardziej rozwinięte przedsięwzięcia stojące przed wyzwaniami związanymi ze skalowaniem międzynarodowym, m.in. na rynku amerykańskim. Sylwester Janik, partner zarządzający Cogito Capital Partners, zaznaczył, że program pozwoli mu na zwiększenie liczby inwestycji w lokalne spółki (w rundach B-D). Całemu ekosystemowi zapewni więc większy udział w wartości tworzonej przez sektor technologiczny na etapie jego wzrostu. Dodał, że program jest strategiczny dla całej branży, a szczególnie dla funduszy inwestujących w bardziej dojrzałe projekty.
– W branżach kapitałochłonnych jak robotyka bez Future Tech Poland nie widzielibyśmy szansy na osiągnięcie kapitalizacji funduszu ponad wcześniej zakładaną. Brak lokalnego silnego inwestora ogranicza funduszom zdolności do pozyskiwania kapitału. Wierzę, że to pierwszy krok w aktywizacji inwestorów prywatnych – mówi Sylwester Janik.
Program Future Tech Poland jest ważny dla całego rynku venture capital w Polsce. Europejski Fundusz Inwestycyjny już wcześniej był istotnym oparciem dla najlepszych zarządzających, natomiast skala nowego programu daje szansę na objęcie wsparciem także szerszego grona nowych menedżerów. To szczególnie istotne, bo właśnie różnorodność zespołów zarządzających i strategii inwestycyjnych wzmacnia cały ekosystem.
Bardzo ważne jest również to, że wsparcie zadeklarowane wspólnie przez BGK i EFI obejmie fundusze działające na każdym etapie inwestycji venture capital – od fazy seed aż po growth capital. Taki model pozwala budować ciągłość finansowania dla projektów rozwijanych lokalnie i zwiększa szanse, że najlepsze spółki będą mogły rosnąć w Polsce na kolejnych etapach rozwoju. To wyraźny sygnał dla rynku, że osiągnęliśmy poziom dojrzałości, który uzasadnia tak kompleksowe podejście.
Ostatnia dekada była okresem bardzo dynamicznego rozwoju polskiego rynku venture capital. Future Tech Poland jest efektem doświadczeń, dobrych praktyk i kompetencji wypracowanych przez lokalnych inwestorów. Dziś widzimy coraz więcej nowych projektów tworzonych zarówno przez doświadczonych przedsiębiorców, jak i przez osoby, które zdobywały kompetencje w lokalnych czempionach i teraz decydują się rozwijać własne firmy. Co istotne, rynek dobrze absorbuje kapitał, a jego rosnąca dojrzałość przekłada się na większe rundy i więcej pozytywnych historii, takich jak Booksy, Jutro Medical, Docplanner, Spacelift czy ElevenLabs.
Silny kapitał buduje silny rynek inwestycyjny
Balnord Fund I natomiast otrzymał 24 mln euro. Fundusz VC inwestuje w technologie przełomowe i podwójnego zastosowania, w tym z sektora kosmicznego i medycznego.
– Budowa polskiego rynku kapitałowego bez odpowiedniego kapitału jest niemożliwa. A inwestycje w dual use i defence wykraczają poza tradycyjne strategie inwestycyjne. Musimy przekonać prywatnych inwestorów instytucjonalnych do zainteresowania się tą klasą aktywów. Bez nich nie zbudujemy silnego rynku – podkreśla Marcin Kowalik, partner zarządzający w Balnord Fund.
Dzięki wsparciu finansowemu BGK i EFI fundusz przekroczył zakładaną wartość – przyciągnęła prywatnych inwestorów.
– Pozwala nam to zwiększyć skalę działania oraz planować rezerwy follow-on do 12 mln euro na jedną inwestycję. To otwiera jeszcze szersze możliwości inwestowania w spółki z obszaru przełomowych technologii dual use, takich jak sektor kosmiczny – zaznacza Marcin Kowalik.
Wzmocnienie architektury europejskiego bezpieczeństwa
Expeditions Fund II pozyskał 31 mln euro. Fundusz VC inwestuje w segment bezpieczeństwa. Będzie zatem wyszukiwał innowacyjnych sposobów zastosowania sztucznej inteligencji, zaawansowanych technologii w obronności, cyberbezpieczeństwie i spółek z sektora kosmicznego.
– Naszym celem jest wsparcie najbardziej ambitnych przedsiębiorców w rozwoju produktów które będą przyszłością europejskiego sektora zbrojeniowego i nowej strategii odstraszania. Polska ma szansę zostać centrum technologii podwójnego zastosowania – podkreśla Mikołaj Firlej, współzałożyciel i partner zarządzający Expeditions.
- Pierwsze inwestycje w ramach programu Future Tech Poland objęły trzy fundusze: Cogito Fund II, Expeditions Fund II oraz Balnord Fund I, które otrzymają łącznie 365 mln zł. Fundusze te inwestują na różnych etapach rozwoju spółek oraz w różnych segmentach technologicznych, takich jak obronność, technologie dual use, sektor kosmiczny, fintech czy medtech. Dzięki temu program zapewnia bardziej kompleksowe pokrycie potrzeb finansowych rynku oraz wspiera rozwój technologii o znaczeniu strategicznym.
- Uruchomienie programu oraz pierwsze inwestycje w trzy fundusze stanowią istotny impuls dla całego ekosystemu innowacji. Pieniądze kierowane są do kluczowych sektorów, takich jak obronność, technologie dual use czy kosmiczne, co ma znaczenie nie tylko gospodarcze, ale także strategiczne. Wsparcie ze strony BGK i EFI wzmacnia również współpracę międzynarodową i może przyciągnąć dodatkowy kapitał prywatny.
- Polski rynek venture capital nadal zmaga się z niedoborem kapitału, szczególnie na późniejszych etapach rozwoju spółek technologicznych. Program Future Tech Poland powstał jako odpowiedź na tę lukę i ma zapewnić finansowanie zarówno dla wczesnych, jak i bardziej dojrzałych projektów. Dzięki temu możliwe będzie utrzymanie ciągłości inwestycji i wsparcie firm w procesie skalowania.
